قیمت گوشت دام زنده همواره یکی از موضوعات داغ تیتر اخبار اخبری و اقتصادی محسوب میشود. چراکه مصرف گوشت یکی از نیازهای اساسی هر فرد است که باید نسبت به تهیه آن باتوجه به بودجه خود کوشا باشند. گوشت به دلیل داشتن ترکیباتی که در ساختار خود دارد یک منبع غنی پروتئین برای بدن انسان میباشد. هر فرد لازم است یکسری مواد و ترکیبات ضروری برای سلامت خود را از مواد غذایی و محیط دریافت کند؛ گوشت از اصلیترین این مناسبع محسوب میشود.
از گذشته تا به الان، قیمت گوشت تغییرات زیادی داشته و عموما این تغییرات به سمت افزایش قیمت آن پیشی گرفته است. متاسفانه امروزه قیمت این نوع ماده غذایی به میزانی رسیده که بسیاری از افراد توانایی تهیه آن را ندارند. به این ترتیب انواع گوشت ها از سبد غذایی خانوارها حذف و دست نیافتنی شده است. عوامل و پارامترهای بسیاری وجود دارد که بر قیمت گوشت تاثیر گذار هستند. در ادامه به معرفی و بررسی این فاکتورها میپردازیم.
فصول مختلف سال بر قیمت گوشت دام زنده
یکی از عوامل بسیار تاثیرگذار بر قیمت گوشت دام زنده، فصل موردنظر برای خرید گوشت است. قیمت گوشت در همهی فصل ها و ماه های سال یکسان نیست. این موضوع بیشتر تاحت تاثیر میزان آذوقه و تولید و مثل دام در فصل های مختلف است. برای مثال در اوایل تابستان و اواخر زمستان، فروش و عرضه دام زنده نسبت به سایر فصول محدودتر میشود. در پی همین محدودیت قیمت گوشت افزای مییابد. درواقع میزان تقاضای بازار شاید مثل قبلا باشد اما چون میزان عرضه کم است، ارزش همان تعداد کم افزایش پیدا میکند. اما در فصول دیگر که فصل تولید مثل دام نیست، قیمت گوشت آن کاهش و یا ثابت میماند. چراکه در این فصول عرضه دام زیاد است.
شرایط جوی
شرایط جوی از جمله عواملی است که تاثیر مستقیمی بر جمعیت دام دارد. در صورت نامساعد بودن شرایط جوی، چراگاه ها و دامداری ها دچار افت کیفیت شده و به دنبال آن تغذیه دام دچار مشکل میشود. علاوه بر آن هنگامی که شرایط جوی نامناسب باشد (هوا بسیار سرد و یا بسیار گرم) بسیاری از دام ها مریض شده که در این بین یکسری از آنها تلف میشوند و یکسری دیگر درمان. آنچه در این وضعیت حاصل میشود، پرورش محدودتر دام زنده و عرضه کمتر به بازار است که قیمت گوشت را افزایش میدهد.
هزینه بالای تأمین غذا
از جمله مشکلات اساسی واحدهای پرورش دام پرواربندی، تأمین خوراک خوب و کافی برای آنهاست. کشورما چندان قادر به تولید خوراک دام نیست به همین منظور خوراک این حیوانات، معمولا از کشورهای خارجی و کمتر از بازارهای داخلی تأمین میشود. با توجه به شرایط اقتصادی کنونی، گرانی ارزهای خارجی و تحریم ها، واردات خوراک دام، مقرون به صرفه نیست. در نتیجه تهیه خوراک دام زنده با قیمت چند برابر انجام شده که قیمت چند برابری گوشت را به دنبال دارد. البته در چند سال اخیر با حمایت از تولیدکنندگان داخلی، سعی در رفع این مشکل شده است اما برای از بین بردن آن همچنان مسیر طولانی باقی مانده است.
مشکلات مدیریتی
متاسفانه یکی از مشکلات اساسی در بیشتر سیستم های موجود در کشور، ضعف مدیریتی و عدم نظارت است. همین موضوع باعث شده که نه تنها گوشت دام زنده بلکه قیمت دیگر اقلام مورد نیاز جامعه نیز چندین برابر شود. با افزایش ارزش ارزهای خارجی نظیر دلار، یورو و لیر، و تاثیر مستقیم آنها بر شرایط اقتصادی کشور، راه های کمی برای کمتر کردن این فشار وجود دارد. در این موارد، صادرات کالاهای مختلف، کاری سودآور بوده و تاحدی میتواند مشکلات واردات را برطرف کند به همین دلیل افراد زیادی را به سوی خود جذب نموده. در چنین شرایطی، وظیفه سازمان های نظارتی اهمیت بیشتری پیدا میکند. کوچک ترین کوتاهی و سهل انگاری منجر به نایاب یا کمیاب شدن یک کالا و چند برابر شدن قیمت آن میگردد. متأسفانه چنین مشکلاتی در رابطه با انواع کالا در ایران صدق می کند و ما شاهد انواع و اقسام آن بودهایم.
قاچاق گوشت دام زنده
حتی اگر قوانین صادراتی یا وارداتی در کشور به شیوهای صحیح اجرا شود، اما نباید از راه های گریز دیگر غافل شد. متاسفانه افراد سودجو همواره در کمین هستند و اگر در مسیر صادرات یا واردات به مشکلی برخورد کنند، راه دومی برای کار خود انتخاب میکنند. قاچاق در این موارد گستردهتر شده و میتواند یک کالا را در بازارهای داخل کمیاب یا نایاب کند. موضوعی که این روزها بسیار مورد توجه مردم و رسانه ها قرار گرفته، قاچاق دام به کشورهای همسایه است. موضوعی که نقش بزرگی در افزایش بی رویه قیمت گوشت دام زنده داشته و متاسفانه ناشی از ضعف سیستم مدیریتی میباشد.